Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM): Wat klanten en importeurs moeten weten
Vanaf 1 januari 2026 is het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) overgegaan van een rapportageverplichting naar een daadwerkelijke betalingsverplichting. Dit betekent dat importeurs van bepaalde producten, waaronder bevestigingsmaterialen, niet alleen emissies moeten rapporteren, maar ook CBAM-certificaten moeten aanschaffen en inleveren.
CBAM introduceert daarmee een verplichte Europese koolstofgerelateerde heffing op specifieke geïmporteerde goederen.
Wat is CBAM?
CBAM is een Europees reguleringsmechanisme dat is ontwikkeld om koolstofbeprijzing binnen en buiten de EU op elkaar af te stemmen. Het doel is om oneerlijke concurrentie te voorkomen wanneer productie plaatsvindt in landen met minder strenge klimaatregels.
Het mechanisme legt een koolstofgerelateerde heffing op aan in de EU geïmporteerde goederen, gebaseerd op de tijdens de productie ontstane ingebedde CO₂-emissies.
Binnen de categorie bevestigingsmaterialen ontstaat het grootste deel van deze emissies tijdens de staalproductie, bijvoorbeeld bij smelten en walsen. Wanneer staal of afgewerkte bevestigingsmaterialen buiten de EU worden geproduceerd, vallen deze emissies onder de reikwijdte van CBAM.
CBAM is daarom van toepassing op alle EU-importeurs die bevestigingsmaterialen van buiten de EU invoeren.
Wat verandert er vanaf 2026?
Tijdens de overgangsperiode (2023–2025) gold uitsluitend een rapportageverplichting. Vanaf 1 januari 2026 geldt daarnaast een betalingsverplichting.
EU-importeurs zijn verplicht om:
- De ingebedde emissies in geïmporteerde goederen te berekenen
- CBAM-certificaten aan te kopen op basis van deze emissies
- De certificaten jaarlijks in te leveren
- Een jaarlijkse CBAM-aangifte in te dienen volgens de EU-methodologie
- Standaardwaarden toe te passen wanneer geverifieerde emissiegegevens niet beschikbaar zijn
Hiermee wordt CBAM een structurele kostencomponent binnen de importketen.
De verschuldigde heffing zal geleidelijk toenemen tot 2034, parallel aan de afbouw van gratis emissierechten binnen het EU ETS-systeem.
CBAM is een wettelijke EU-verplichting die geldt voor alle importeurs van producten binnen de reikwijdte. Het betreft geen facultatieve toeslag en is niet specifiek voor Fabory: het kader geldt sectorbreed.
Wat gebeurt er bij niet-naleving?
CBAM wordt gehandhaafd onder EU-wetgeving en gecontroleerd via douane- en rapportagesystemen.
Niet-naleving kan leiden tot:
- Financiële boetes
- Administratieve sancties
- Verhoogde controle door toezichthouders
- Beperkingen op importactiviteiten
De verplichtingen kunnen niet worden ontweken door aanpassing van de toeleveringsketen of wijziging van handelsstructuren. De verantwoordelijkheid blijft bij de EU-importeur.
Waarom dit relevant is voor de bevestigingsmaterialenindustrie
Een aanzienlijk deel van de wereldwijde productie van bevestigingsmaterialen en het onderliggende staal vindt plaats buiten de EU. CBAM betekent daarom een structurele wijziging in het regelgevend kader van de sector.
De impact is zowel financieel als administratief. Het verzamelen van emissiegegevens, het betrekken van leveranciers, correcte productclassificatie, certificaatbeheer en naleving van rapportageverplichtingen vereisen gestructureerde interne processen en duidelijke verantwoordelijkheden.
Importeurs van bevestigingsmaterialen moeten beschikken over:
- Betrouwbare en verifieerbare emissiedata
- Correct ingerichte administratieve en rapportagesystemen
- De vereiste CBAM-autorisatie
- Duidelijke interne compliance-processen
Een professionele en tijdige aanpak is essentieel om risico’s, vertragingen en sancties te voorkomen.
De aanpak van Fabory
Fabory is volledig voorbereid op de implementatie van CBAM en beschikt over de benodigde autorisaties en governance-structuur om aan alle wettelijke verplichtingen te voldoen.
Onze aanpak omvat:
- Officiële CBAM-autorisatie
- Actieve samenwerking met leveranciers voor het verkrijgen van emissiegegevens
- Nauwkeurige productclassificatie en volledige documentatie
- Toepassing van EU-conforme berekeningsmethodieken
- Transparante communicatie over de impact op kosten en prijsstructuren
Wij bieden onze klanten continuïteit, nalevingszekerheid en voorspelbaarheid in een veranderend regelgevend landschap.
CBAM verandert structureel hoe de import van staalgerelateerde producten wordt gereguleerd en beprijsd. Een zorgvuldige voorbereiding en solide governance zijn essentieel.
Wilt u weten wat CBAM betekent voor uw toeleveringsketen of toekomstige prijsstructuur? Neem dan contact op met uw Fabory-contactpersoon.
